Brytyjscy parlamentarzyści poparli plan zakazu kupowania papierosów przez osoby urodzone po 2009 roku, skutecznie gwarantując, że stanie się on obowiązującym prawem.
Środki, których orędownikiem był premier Rishi Sunak, przetrwały pomimo ostrego sprzeciwu kilku czołowych posłów z jego własnej Partii Konserwatywnej.
Nowa ustawa o tytoniu i vapach przeszła pierwszy ważny etap parlamentarny stosunkiem głosów 383 do 67. Jeśli stanie się obowiązującym prawem, będzie jednym z najsurowszych środków antynikotynowych na świecie.
Uważa się, że ustawa jest inspirowana podobnym prawem w Nowej Zelandii, które zostało później uchylone po zmianie rządu.
Przemawiając w Izbie Gmin, pani Atkins powiedziała, że plan stworzy „pokolenie wolne od dymu tytoniowego”. Jednak kilku posłów torysów, w tym była premier Liz Truss, głosowało przeciwko ustawie, argumentując, że ograniczy ona wolność osobistą. Truss ostrzegła posłów podczas wtorkowej debaty w Izbie Gmin, że „policja zdrowotna” w następnej kolejności podejmie próbę ograniczenia żywności lub alkoholu.
Dodała: „Bardzo ważne jest, abyśmy chronili ludzi, dopóki nie będą mieli możliwości podejmowania decyzji w okresie dorastania, ale myślę, że cały pomysł, że możemy chronić dorosłych przed nimi samymi, jest bardzo problematyczny”.
W zeszłym tygodniu były premier Boris Johnson nazwał zakaz palenia „absolutnym szaleństwem” podczas przemówienia na konferencji konserwatystów w Ottawie w Kanadzie. Powiedział: „Kiedy partia Winstona Churchilla chce zakazać cygar, donnez-moi un break, jak mówią w Quebecu, to jest po prostu szalone”.
Broniąc tych planów, sekretarz zdrowia Victoria Atkins powiedziała Izbie Gmin, że „nie ma wolności w uzależnieniu”.
Na czym polega zakaz i jak miałby działać?
Ustawa o tytoniu i vapach gwarantuje, że każdy urodzony po 1 stycznia 2009 roku będzie miał zakaz kupowania papierosów. Ustawa ma również na celu ograniczenie sprzedaży vape’ów, mimo że stanowią one skuteczną pomoc w rzucaniu palenia.
Zgodnie z nowym prawem, każdego roku legalny wiek sprzedaży papierosów – obecnie 18 lat – będzie wzrastał o rok. Ustawa nie będzie miała wpływu na osoby, które mogą kupować papierosy już teraz.
Konserwatywni posłowie otrzymali wolny głos w sprawie ustawy, co oznacza, że nie musieli głosować z rządem. Jednak pełne poparcie ze strony laburzystów zapewniło przyjęcie ustawy.
Zanim ustawa stanie się obowiązującym prawem, musi przejść jeszcze kilka etapów, takich jak przyjęcie przez Izbę Lordów. Możliwe jest jednak, że ustawa stanie się obowiązującym prawem przed wyborami powszechnymi, które spodziewane są w drugiej połowie 2024 roku.
Cenzura na waporyzatory
Przepisy obejmują ograniczenia dotyczące ekspozycji, zawartości, smaków i opakowań vape’ów i innych alternatyw nikotynowych. Sprzedawcy detaliczni sprzedający tytoń i vape osobom niepełnoletnim będą karani grzywną w wysokości 100 funtów.
Wpływy zostaną wykorzystane do ponownego zainwestowania w egzekwowanie prawa. Będzie to dodatek do grzywien w wysokości 2500 funtów, które sądy mogą już nakładać. Rząd twierdzi, że wyda 30 milionów funtów na egzekwowanie prawa, co obejmie walkę z dostępnością papierosów na czarnym rynku.
Nowe przepisy będą miały zastosowanie we wszystkich sklepach wolnocłowych w Wielkiej Brytanii, ale każdy, kto kupi papierosy za granicą, będzie mógł przywieźć je z powrotem do Wielkiej Brytanii, o ile zostały legalnie nabyte gdzie indziej. Pan Sunak chce współpracować z rządami Walii, Szkocji i Irlandii Północnej, aby wprowadzić przepisy w całej Wielkiej Brytanii.
Ustawa jest następstwem już istniejących planów wprowadzenia zakazu jednorazowych vape w Anglii już w kwietniu 2025 roku. Sunak ma nadzieję rozszerzyć ten zakaz również na całą Wielką Brytanię.
Od października 2026 r. wprowadzony zostanie również nowy podatek od waporyzacji.
