„Można to osiągnąć poprzez zakazanie jako produktów konsumenckich wszystkich produktów nieuregulowanych przez TPD [dyrektywę tytoniową], zawierających nikotynę lub substancje o właściwościach podobnych do nikotyny” — konkluduje list. Wzywa on, aby produkty, które pozostaną legalne, podlegały obniżonym limitom nikotyny, zakazom aromatów, standaryzowanym opakowaniom i (w stosownych przypadkach) standaryzowanym urządzeniom.
„Mówimy o ogólnounijnym zakazie aromatów, jednolitych opakowaniach, standaryzowanych urządzeniach i rygorystycznych limitach nikotyny, aby istniejące alternatywy stały się tak bezużyteczne i nieatrakcyjne, jak to tylko po ludzku możliwe” — powiedział Thomas Frohnert z Steamshots, niemieckiego medium promującego wapowanie.
Chcą zadusić rynek redukcji szkód na śmierć, powstrzymać lepsze technologie przed ratowaniem palaczy i pozostawić ludziom tylko dwie opcje: kupować farmaceutyczne NRT albo palić papierosy tradycyjne
Wyprzedzanie tego, co nadchodzi
Peter Beckett, współzałożyciel Clearing the Air i ekspert ds. polityki UE z siedzibą w Brukseli, powiedział: „to odwieczna taktyka UE. Nakłonić państwa członkowskie, by poprosiły ją o zrobienie tego, co i tak chce zrobić, a następnie wykorzystać to żądanie jako pretekst, by to zrobić”.
„To jest tu istotne, ponieważ niedawne konsultacje dotyczące zmiany unijnych przepisów o nikotynie nie obejmowały niczego na temat zamrożenia rynku, a uzyskanie wewnętrznej akceptacji tej propozycji bez konsultowania jej z kimkolwiek będzie wymagało takiej interwencji politycznej”.
Holandia, główny sygnatariusz listu, jest siedzibą RIVM, holenderskiego regulatora zdrowia publicznego, który doradza Komisji Europejskiej w sprawie rewizji TPD. List podpisali również ministrowie zdrowia Belgii, Finlandii, Francji, Węgier, Łotwy, Słowenii i Hiszpanii.
Saszetki nikotynowe: szczególnie drażliwy temat
Saszetki nikotynowe to szczególnie trudna kwestia. Chociaż państwa członkowskie, o których mowa, niemal na pewno opowiadają się za ogólnounijnym zakazem, sprawę komplikuje popularność tych produktów w Szwecji, która niemal na pewno będzie dążyć do zablokowania takiego posunięcia.
„Saszetki nikotynowe są wysoce szkodliwe i uzależniające, choć są sprzedawane z nieuzasadnionymi twierdzeniami dotyczącymi zaprzestania palenia” — przekonuje list.
„Ponadto stosowane taktyki marketingowe mogą zachęcać do jednoczesnego używania, utrudniać próby zaprzestania używania i podważać przepisy zakazujące palenia lub używania innych produktów zawierających nikotynę
w miejscach publicznych”. List nie wyjaśnia, w jaki sposób używanie saszetek nikotynowych — umieszczanych pod wargą i niewykrywalnych dla osób postronnych — podważa zakazy palenia lub wapowania.
„Dorośli, którzy przerzucili się na saszetki, nie korzystają z luki prawnej; jesteśmy dowodem na to, że zmiana działa, ponieważ prowadzimy teraz zdrowsze życie. Zakażcie saszetek, a ludzie nie przestaną używać nikotyny. Wrócą do palenia albo będą kupować na czarnym rynku”.
Podsycanie populistycznych nastrojów
Dwaj najwięksi sygnatariusze listu, Francja i Hiszpania, stoją w obliczu wyborów w ciągu najbliższych sześciu miesięcy: w Hiszpanii 29 listopada, a we Francji 18 kwietnia. Wzrost poparcia dla populistów w obu krajach może doprowadzić do zmian w składzie rządów, które niemal na pewno zmienią ich stanowiska.
W niedawnym liście do francuskich sprzedawców wyrobów tytoniowych, zabiegając o ich poparcie, Marine le Pen, obecna faworytka francuskich wyborów prezydenckich i liderka populistyczno-prawicowej partii Zjednoczenie Narodowe, powiedziała: „Jeśli chodzi o wapowanie, podobnie jak o wszystkie nowe produkty, potrzebujemy stabilnych, jasnych i praktycznych regulacji. Regulacje te nie mogą być tworzone w oderwaniu od realiów w terenie. Sprzedawcy wyrobów tytoniowych muszą być w pełni zaangażowani w decyzje dotyczące ich działalności, inwestycji i przyszłości”.
„Francuska minister zdrowia strzela swojemu rządowi w stopę. Dwukrotnie” — powiedział współzałożyciel francuskiego medium poświęconego wapowaniu Je Suis Vapoteur. „Po pierwsze dlatego, że hamowanie innowacji w branży nikotynowej jest szkodliwe dla zdrowia publicznego; a po drugie dlatego, że dla wielu palaczy i osób wapujących będzie to kolejny argument na rzecz Marine Le Pen i skrajnej prawicy. We Francji jest ponad 3 milionów osób wapujących, a centrum walczy o przetrwanie”.
Vox, hiszpańska populistyczno-prawicowa partia, która ma utworzyć rząd wraz z centroprawicową Partido Popular po przyspieszonych wyborach 29 listopada, również historycznie sprzeciwiała się zakazywaniu bezpieczniejszych alternatyw dla palenia.